In het nummer van maart 2011 staan de volgende artikelen:
Angelus Merula en zijn inquisiteurs (Dr. A. Bas, Kornhorn)
De inquisiteurs van Angelus Merula verklaarden in juli 1554 ‘dat Angelus zijne Leeringhen voortghehaelt hadde niet uyt Luther, maer uyt de Boucken van de Oude ketters, jae dat hy vol was van een besonder ende eyghen Venijn’. Een vreemde uitspraak, als bedacht wordt dat één van de inquisiteurs een jaar eerder nog gezegd had dat Merula’s uitlatingen ‘uit de Lutherse school afkomstig waren’. Kennelijk was men nogal verlegen met de vraag naar de bronnen van zijn opvattingen. In dit artikel willen we nagaan, of deze verlegenheid na ruim 450 jaar nog steeds bestaat.
Download het hele artikel.
Prinses Sophia van de Palts (Drs. J. de Jong-Slagman, Bergambacht)
Je wordt in Den Haag in ballingschap geboren, je vader sterft als je twee jaar oud bent, je groeit buitenshuis op, krijgt een gedegen gereformeerde opvoeding die je je leven lang bijblijft, je spreekt vijf talen, dineert en redeneert met professoren en predikanten, zet pas als jongvolwassene de eerste stappen op de geboortegrond van je familie, wacht jaren op een bruidegom, wordt moeder van zeven kinderen en uit- eindelijk opvolger van de Engelse troon… Dit overkwam prinses Sophia van de Palts.
‘Woord van herinnering en vermaning’ (Dr. J.D.Th. Wassenaar, Hellendoorn)
Enige tijd geleden kreeg ik een uit 1859 daterende pennenvrucht in handen. Op de titelpagina staat ‘Geschenk aan W. Strunk’, boven aan de eerste pagina ‘Aan W.Strunk’ en ‘Tot een aandenken aan uwe Belijdenis’. Op de voorlaatste pagina spreekt de auteur over een ‘woord van herinnering en vermaning’. Hij voegt er aan toe, dat het nimmer kan dienen als bewijs van lidmaatschap. ‘Bij vertrek naar elders, moet een kerkelijke attestatie ten spoedigste door u worden gevraagd en ingeleverd.’
Seripando: God ziet om naar de zondaar (Ds. G. Bos, Urk)
Men heeft uiteraard altijd geweten dat de generaal van de augustijner monniken, Girolamo Seripando, op het Concilie te Trente (1545 – 1563) een belangrijke rol heeft gespeeld bij voorontwerpen van het decreet over de rechtvaardiging. Maar men besefte lange tijd niet dat hij een geheel eigen inbreng had geïnspireerd door de geschriften van Augustinus. Hij zag theologie als een vorm van zielzorg en dat bracht hem ertoe om zoveel waarde te hechten aan de zogenaamde leer van de dubbele gerechtigheid.
Nader beschouwd (Dr. K. van der Zwaag, Barneveld)
Kritiek op de roomse kerk in de Middeleeuwen kwam niet alleen van de kant van de Reformatie. Ook de zogeheten dopersen of anabaptisten, de groepering van de ‘radicale reformatie’, richtten hun pijlen op Rome. De breuk van de Friese pastoor Menno Simonsz. met het pausdom leidde tot in de Nederlanden tot een aparte richting van de doopsgezinden. Een tweede route naast de Reformatie.
Guido de Brès en zijn ‘Confession de foy’ (Dr. P. Korteweg, Oud-Beijerland)
‘Ik weet van de oorlog en strijd die u dagelijks voert om de ware en zuivere christelijke leer van de oude en ware Kerk van God te handhaven en te bewaren tegenover tal van verwaande en misleidende geesten die zich op valse gronden bedekken en beroemen met de naam en titel van de oude Kerk en de kerkleraars’ aldus Guido de Brès in het voorwoord van zijn eerste boek Le baston. In dit tweede artikel volgen wede levensloop van Guido de Brès verder en staan stil bij zijn Geloofsbelijdenis.
De Nationale Synode in het licht van de bijbel (Ds. A. van der Sloot, Bedum)
De Nationale Synode van Dordrecht 2010 ligt alweer enkele maanden achter ons. De reacties op het gebeuren liggen ver uiteen: van heel enthousiast tot afwijzend. Dit spectrum van reacties was ook te verwachten gelet op de standpunten die tevoren ingenomen waren. Wie het houden van deze synode een goed initiatief vond ziet verwachtingsvol uit naar de komende synoden van 2014 en 2018. Maar voor wie deze synode niet zo nodig hoefde, die kijkt daar niet naar uit. Er lijkt zich een impasse af te tekenen. In dit artikel wil ik daarom aandacht geven aan het verschijnsel ‘Nationale Synode’. Het is niet voor het eerst in de geschiedenis van de kerk dat er een ‘Nationale Synode’ heeft plaats gevonden.
Serieuze voorbereiding op het Avondmaal (Dr. K. van der Zwaag, Barneveld)
De kerk was bij Calvijn in de eerste plaats een avondmaalsgemeenschap. Dat is de
rode draad in de beschouwingen van Calvijn over boete, tucht en avondmaal. Hij zocht daarom naar een serieuze vorm van kerkelijke voorbereiding op het avond-maal, die de (zelf)reinigende functie van de middeleeuwse biecht overnam.
Rhijnvis Feith: dichter van het graf (L.F. Kosten MA, Kapelle)
Oudejaarsavond. Avond met verschillende, tegenstrijdige belevingen. De hele dag al is er lawaai geweest van vuurwerk. Naar goed Hollands gebruik zijn de oliebollen gebakken. We zijn er klaar voor om de jaarwisseling te beleven. Enerzijds dus rumoer en gezelligheid. En anderzijds? We gaan naar de kerk. We krijgen een terugblik op het afgelopen jaar. Er is aandacht voor de vergankelijkheid van de mens en als het niet gezongen wordt, dan wordt het mogelijk gespeeld op het orgel: Uren, dagen, maan- den, jaren vliegen als een schaduw heen. Melancholieke gevoelens worden versterkt.